Syndicate content

تقویت تشبثات خصوصی و ایجاد فرصت های کار در روستاهای افغانستان

Miki Terasawa's picture
Also available in: English | پښتو
The Afghanistan Rural Enterprise Development Project has linked rural producers, inlcuding saffron farmers with markets to create businesses and provide employment opportunities to many Afghan women and men.
پروژه انکشاف صنایع روستایی افغانستان  ازتولید کنندگان روستایی، به خصوص کسانیکه در عرصه تولید زعفران مشغول کاراند حمایت مینماید، تا نه تنها محصولات شانرا به بازار ها عرضه نمایند، بلکه خود قادر به ایجاد تشبثات و تجارت های کوچک گردند وزمینه های اشتغال زایی بیشتر را برای زنان و مردان فراهم نمایند. عکس: پروژه انکشاف صنایع روستایی افغانستان/ بانک جهانی

با نعیم یکتن از متشبثین محلی در ولایت هرات، که  در عرصه تولید زعفران مصروف کار است، آشنا شوید. در سال ۲۰۱۳ میلادی، نعیم و چند تن از شرکای او پس از اشتراک در یک سلسله برنامه های آموزشی در بخش زراعت و همچنان اشتراک در چندین نمایشگاه داخلی، تصمیم گرفتند یک شرکت تجارتی را بنام تابان تاسیس نمایند. شرکت متذکره که در بخش های کشت، پروسس و فروش محصول زعفران فعالیت را آغاز نمود، در مدت کم توانست با بهبود کیفیت تولید زعفران و گسترش فعالیت های تجارتی فراتر از مرز های افغانستان شهرت کسب نماید. بطور اوسط سالانه ۱۲۰ زن در این شرکت به منظور انجام کار های فصلی زعفران استخدام گردیده، تا در عرصه جمع آوری حاصلات و پروسس این نبات ارزشمند کار نمایند.
 
موفقیت این سرمایه گذاری با سهمگیری و اختصاص هزینه های کوچک پس انداز و قرضه از سوی چند زن و مرد روستایی مانند نعیم آغاز گردیده است.
 
از سال ۲۰۱۰ بدینسو پروژه انکشاف صنابع روستایی افغانستان تولید کنندگان روستایی را با بازار ها وصل ساخته و همزمان با آن از طریق گروپ های پس انداز و گروپ های قرضه قریه، روستاییان را کمک نموده، تا برایشان تجارت های کوچک ایجاد نموده و یا تشبثات کوچک شان را توسعه دهند.

نشر آمار و ارقام اخیر پیرامون وضیعت فقر در افغانستان: هشدار برای اقدامات عملی و پیشگیرانه، نه ایجاد نا امیدی

Shubham Chaudhuri's picture
Also available in: English | پښتو

نشر سروی وضعیت زندگی درافغانستان توسط اداره مرکزی احصائیه یک تصویری کلی از واقیعت های موجود را در این کشور برملا میسازد. آمار و ارقام ارایه شده حاکی از آنست که بیشتر از نصف افغانها در زیر خط فقر زندگی مینمایند، که این حالت نشان دهنده تشدید وخامت اوضاع اجتماعی- اقتصادی نسبت به سالهای ۲۰۱۱-۲۰۱۲ میلادی[i] میباشد. نشر یافته ها و ارقام تازه این سروی در زمان مناسبی صورت میگیرد، چنانچه که این ارقام نخستین بسته معلومات تحلیلی پیرامون چگونگی وضعیت رفاه مردم افغانستان را پس از زمان انتقال مسؤولیت های امنیتی از نیروی های بین المللی به نیرو های امنیتی افغانستان در سال ۲۰۱۴ فراهم میسازد.

باوجود اینکه یافته ها این سروی نا اُمید کننده اند، اما مبتنی بر واقیعت اند

باتوجه به آنچه که در افغانستان در طی پنج سال گذشته اتفاق افتاده و این کشور مسیر پر فراز و نشیب پیموده، افزایش چشمگیر فقر در این مقطع زمانی دور از انتظار نبود. میزان بُلند فقر رابطه مستقیم با رکود فعالیت های اقتصادی، افزایش تراکم  نفوس و بدتر شدن وضعیت امنیتی دارد. از سوی دیگر ساختار های اقتصادی افغانستان طی سالیان متمادی در اثر جنگ و ناامنی از هم فروپاشیده و منابع بشری و معیشتی آن بنابر بی ثباتی و نا امنی به شدت آسیب دیده باشد، بدون شک که ریشه های فقر بستر گسترده دارد.

با شروع تدریجی خروج نیرو های بین المللی در اوایل سال ۲۰۱۲ میلادی، و کاهش همزمان کمک های مالی به بخش های نظامی و ملکی، میزان عرضه و تقاضا به خدمات و فعالیت های اقتصادی و سکتور خصوصی نیز به شدت کاهش یافت. بدترشدن اوضاع امنیتی پس از سال ۲۰۱۴؛ باعث کاهش اعتماد سرمایه گذاران و مسهلکین نسبت به اوضاع سیاسی گردید و این وضعیت بالنوبه یک شوکه اقتصادی بزرگ را ایجاد کرد. بدون شک میزان رُشد اقتصادی افغانستان که طی سالیان ۲۰۰۳ الی ۲۰۱۲ همه ساله در حدود ۹،۴ درصد بود، در اثر بدتر شدن اوضاع امنیتی در جریان سالهای ۲۰۱۳ الی ۲۰۱۶ به ۲،۱ درصد کاهش یافته است. همزمان با رُشد ۳ درصدی میزان نفوس در سال، میزان درآمد سرانه به حساب تولید ناخالص داخلی از سال ۲۰۱۲ بدینسو به طور دوامدار کاهش یافته است، چنانچه که  در سال ۲۰۱۶ به اندازه ۱۰۰ دالر امریکایی کاهش در مقایسه به سال ۲۰۱۲ گزارش گردیده است. شایان ذکر است که حتی در طول سال های که افغانستان رُشد اقتصادی مطلوب را تجربه کرد، کاهش قابل ملاحظۀ در میزان فقر رونما نگردید، زیرا محور رُشد اقتصادی در کاهش فقر بر محلات فقیر این کشور متمرکز نبود. رویهمرفته با پیش افتادن افزایش رُشد نفوس از رُشد اقتصادی در طی سال های اخیر، افزایش میزان فقر غیر قابل اجتناب بود.

مکاتب افغانستان نیازمند ساختمان های معیاری و مستحکم

Julian Palma's picture
Also available in: English | پښتو
 Rumi Consultancy/ World Bank
یک استاد در یکی از مکاتب ابتداییه در ولایت هرات در حال پرسیدن اعداد از شاگردان اش با استفاده از سامان بازی (بازیچه های اطفال) است.  عکس: شرکت مشورتی رومی/بانک جهانی

طی هفده سال گذشته دسترسی به تسهیلات تعلیمی و تحصیلی به مثابۀ یکی از مُحرک های کلیدی انکشافی در افغانستان محسوب میگردد. در سال ۲۰۰۱ میلادی، تقریباَ  در کل دختران شامل ساختار تعلیمی و تحصیلی دراین کشور نبوده و فقط یک میلیون طفل پسر در ۳۴۰۰ مکاتب این کشور ثبت نام نموده بودند. اما این رقم در سال ۲۰۱۵ میلادی با حضور یافتن بیشتر از هشت میلیون متعلم در ۱۶۴۰۰  مکتب ۹ برابر  افزایش را نشان میدهد.

با آنکه پیشرفت ها در عرصه معارف اُمیدوار کننده است، اما کیفیت و مصؤنیت محیط آموزشی در مکاتب هنوز هم قابل اطمینان پنداشته نمیشود: حد اقل نیمی از  شاگردان در  محیط فوق العاده مزدحم در زیر خیمه ها و یا هم در شرایط محیطی بسیار نامطلوب  مصروف فراگیری تعلیم میباشند
              
با در نظرداشت شرایط آسیب پذیري افغانستان در مقابل حوادث طبیعی، اعمار ساختمان های مصؤن برای مکاتب  و احیای مجدد مکاتب و تسهیلات موجود به منظور حفظ جان  و زندگی شاگردان و معلمین یک ضرورت مبرم بشمار میرود.
اگر فرض کنیم زلزله در جریان یک روز درسی صورت گیرد، ممکن زندگی ۵ میلیون شاگرد بنابر عدم معیاری بودن سا ختمان ها، تعمیرات و زیربنا ها در مکاتب  با خطر مواجه گردد.  

در گذشته رسیدگی به این معضل امکان پذیر نبود زیرا عدم موجودیت معلومات و آمار های دقیق در مورد وقوع حوادث در زمان مشخص و یا آینده منحیث یک چالش عمده محسوب میشد.

چگونه دولت افغانستان خدمات صحی با کیفیت را برای افغانها فراهم مینماید؟

World Bank Afghanistan's picture
Also available in: English | پښتو
A local woman has brought her eight-month-old son to the Baidari Hospital in eastern Jalalabad city for vaccination.
یک خانم پسر هشت ماهه اش را جهت واکسیناسیون به شفاخانه بیداری در شهر جلال آباد اورده است. عکس: شرکت مشورتی رومی/بانک جهانی

باوجود تداوم نا امنی ها در جریان ۱۵ سال گذشته، افغانستان در راستای تأمین خدمات صحی با کیفیت برای شهروندان این کشور به پیشرفت های قابل ملاحظه دست یافته است، که میتوان بطور نمونه از پیشرفت در قسمت صحت و سلامتی مادران و اطفال یاد کرد. گسترش دامنۀ خدمات صحی به دور دست ترین نقاط این کشور، به خصوص برای دوردست و محروم در نتیجۀ یک مشارکت مبتکرانه دولت با موسسات غیر دولتی فراهم گردیده است.

به منظور درک بهتر تحلیل دست آورد ها در سکتور صحت و پایه گذاری شاخص های عمده به منظور ارزیابی خدمات صحی، ما نشستی را با غلام دستگیرسعید، یکتن از متخصصین ارشد صحت در بانک جهانی و نویسنده گزارش اخیر تحت نام   بهبود درعرضه خدمات  صحی در افغانستان با وجود مشکلات ناامنی طرح ریزی نموده و یک سلسله پرسش های را قرار شرح ذیل مطرح ساختیم.

رفاه در حوزه جنوب آسیا مستلزم سهم بیشتر زنان با پرداخت معاش کافی در نیروی کار

Annette Dixon's picture
Also available in: English

Women in the Work Force
جنوب آسیا شاهد رشد اقتصادی ٦ در صدی طی ٢٠ سال گذشته بوده، که این امر در نتیجه سبب کاهش فقر و بهبود در عرصه صحت و تعلیم و تربیه گردیده است. ما در حالیکه از این پیشرفتها در روز جهانی زن تجلیل می کنیم، بهتر میبود اگر زنان بیشتر با دریافت مزد کافی شامل نیروی کار میبودند. زنان در جنوب آسیا فقط ٢٨ درصد نیرو کار و یا انعده شان که در جستجوی کار هستند، را تشکیل میدهند. در مقایسه  با حوزه خاورمیانه و شمال آفریقا که در انجان ٢١ درصد نیرو کار را مردان تشکیل میدهند در حوزه جنوب اسیا مردان ٧٩ درصد نیرو کار هستند، که این دومین کمترین میزان در جهان است.
 
 نیروی بالقوه انکشاف  جنوب آسیا با بزرگترین جمعیت کار در حال رشد، در طبقه متوسط قرار دارد؛ اما کمبود زنان در مشاغل و مشارکت اقتصادی، منعکس دهنده فرصت های از دست رفته است. ده ها میلیون زن در هند و سریلانکا، در طول بیست سال گذشته از نیروی کار کنار رفته اند.
 
 از جمله بسیاری از عوامل باز دارنده، یکی هم بیسوادی است که تقریبا نیمی از زنان بالغ  در جنوب آسیا را دربر میگیرد که دخترانشان از بالاترین میزان سوء تغذی در جهان رنج می برند. میزان خشونت علیه زنان و مرگ و میر مادران در بالاترین میزان در جهان باقی مانده است. همه این عوامل مشارکت کم، بیکاری بیش از حد  و تفاوت های مزد مستمر برای زنان است، که در بازار کار را نشان می دهد.
 
 چه کاری می توانیم انجام دهیم تا به وجه احسن، زنان را تشویق کنیم تا در نیروی کار شرکت کنند؟ این کار، با شروع ارزش قایل شدن به ارزشهای دختران برابر فرزندان است - دسترسی آنها به غذاهای مغذی و سرمایه گذاری در آموزش و پرورش آنها برای دستیابی به توانایی هایشان فراهم می شود. بیایید علاقۀ دختران جوان را در موضوعاتی مثل علم و ریاضیات جلب کنیم و آنها را متقاعد سازیم که آنها به همان اندازه پسران توانایی دارند و میتوانند در مهندسی، تحقیقات علمی، فناوری اطلاعات و دیگر زمینه هایی که توسط کارفرمایان تقاضا می شود، شغل ایجاد کنند. ما همچنین باید توجه فرزندانمان را به احترام دختران و زنان افزایش دهیم و روشن کنیم که برای خشونت مبتنی بر جنسیت، هیچ مجال باقی نمانده است.

اهمیت نقشه برداری برای اینده افغانستان، اما یک سرک در یک وقت

Walker Bradley's picture
Also available in: English | پښتو
Mapping Afghanistan’s future, one road at a time
اوپن ستريت مپ يک منبع رایگان معلومات جغرافيايی است که توسط یک گروهی از متخصصان  نقشه برداری بميان آمده و فعالیت می نماید. عکس: تایمنی فلم/ بانک جهانی

بانک جهانی در ماه می سال ۲۰۱۷، از پانزدهمین  سالگرد از سرگیری فعالیت هایش در افغانستان تجليل نمود.  این در حالیست که طی این ۱۵ سال گذشته بانک جهانی حمایت لازم را برای دولت افغانستان غرض فراهم آوری خدمات عامه به افغانها فراهم نموده است. در اين فرایند، مشترکاً با دولت افغانستان ما توانستیم معلومات و آمار بسیاری را در بخش های صحت، معارف و هم چنان زیربنا ها جمع آوری نمايیم.

با آنکه معلومات در عرصه های مختلف بصورت پراگنده و غیر هماهنگ در دسترس عام قرار دارد اما این معلومات هنوز هم کافی نیست تا افغانها و همکاران انکشافی را در طرح ریزی برنامه ها و تدوین پاليسی ها که نقش کلیدی دارند، کمک نماید. به طور مثال ما در حاليکه آمار تطبيق واکسين و اطفال نوزاد را داريم، اما در مورد سرک ها ییکه به مراکز صحی منتهی میشوند آگاهی نداریم. به همین ترتیب، ممکن است در رابطه به میزان حاضری شاگردان در مکاتب و شاگردانيکه در امتحانات کامياب ميشوند بدانیم، اما  در مورد اینکه آیا چه زمانی را در برمیگیرد، تا شاگردان به مکتب برسند، معلومات کافی در دست نداريم.

این مثال ها نشان دهنده این است که چگونه  معلومات و آمار اساسی و دقیق ميتواند در گسترش پلانگذاری تسهيلات و خدمات صحی کمک نماید  و يا هم چگونه میتوانیم با دسترسی به این آمار دسترسی معارف را تقويت بخشیم. در نهایت امر، نقشه برداری هرکيلومتر سرک به ما کمک مينماید، تا بدانیم که اطفال بعد از طی چه مصافتی به مکتب میرسند، یا چه زمانی نیاز است، تا یک بیمار به شفاخانه برسد. بدون شک، دسترسی به آمار اساسی و دقیق یک نياز شمرده می شود، تا در روشنی آن مسوولین ذیربط در تمام سطوح از آن استفاده نمایند. 

استخدام کارمندان مجرب و متخصص باعث تقویت تلاش ها و گسترش روند اصلاحات در عرصه تدارکات میگردد

Anand Kumar Srivastava's picture
Also available in: English | پښتو
With support from the Afghanistan Reconstruction Trust Fund, the Afghan government is taking steps to professionalize procurement and improve capability in ministries and other government institutions.
با حمایت صندوق بازسازی افغانستان، دولت افغانستان اقدامات لازم را بخاطر ارتقای ظرفیت کارمندان تدارکاتی ادارات و وزارتخانه ها رویدست گرفته است. عکس: اداره تداکارت ملی/ بانک جهانی

پروسۀ استخدام اشخاص واجد شرایط به اساس مهارت های مسلکی (تحصیل، تجربه و سایر مشخصات کاری) در عرصه های مختلف محیط کاری به مثابۀ یک اصل عمده در راستای عملی ساختن برنامۀ استخدام کتلوی دولت به منظور ارائۀ خدمات ملکی محسوب میشود. تطبیق این پروسه در حال حاضر به مثابۀ یک بخشی از برنامۀ اصلاحات خدمات ملکی و تدارکات دولتی به منظور تقویت ظرفیت سازی در وزارتخانه ها و ادارات دولتی جریان دارد. توقوع میرود که در نخستین مرحلۀ تطبیق این برنامه، حدود ۷۰۰ تن زنان و مردان واجد شرایط الی ختم سال ۲۰۱۷ میلادی استخدام شوند.

پروسۀ کنونی استخدام، که توسط کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی، پیش برده میشود، در مطابقت و هماهنگی کامل با تلاش های دولت در راستای استخدام حرفوی و بهبود ارتقای ظرفیت وزارتخانه ها و دیگر ادارات دولتی میباشد.

انتخاب کاندیدان واجد شرایط بخش تدارکات از طریق یک پروسۀ دقیق و شفاف پس از سپری نمودن امتحان جمعی انجام میشود، که در این پروسه ۷۸۰۰ کاندید اشتراک نموده بودند. کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی به طور همه جانبه خدمات تخنیکی را به منظور تطبیق پروسه استخدام با اداره ملی تدارکات انجام میدهد و همچنان وزارت تحصیلات عالی این اداره را در راستای تسهیل پروسه اخذ امتحان کمک مینماید.

چگونه ابتکار و نو اوری در باغداری باعث بهبود در معیشت و درآمد دهاقین و باغداران در ولایت بلخ میگردد؟

Ahmad Fahim Jabari's picture
Also available in: English | پښتو
NHLP is working toward the overarching goal of promoting the adoption of improved production practices.
هدف کُلی برنامه ملی باغداری و مالداری ترویج و حمایت از روش و شیوه های مُدرن تولیدی محصولات زراعتی برای دهاقین و باغداران میباشد. عکس: برنامه ملی باغداری و مالداری/ بانک جهانی

هر روز کاری خود را در ایجاد هماهنگی به منظور تلاش های مشترک با همکاران و سایر شرکای کاری اغاز مینمایم. ازاینکه به صفت یک عضو برنامه ملی باغداری و مالداری ایفای وظیفه مینمایم، بسیار راضی هستم، زیرا ما در راستای رُشد و توانمند سازی بنیاد اقتصادی افغانستان تلاش مینمایم.
 زمانیکه من با برنامه ملی باغداری و مالداری به حیث مسؤول ارتباطات عامه در سال ۲۰۰۹ به کار آغاز کردم، درک من از وضعیت دهاقین در ولایت شمال در آنزمان این بود که اکثریت آنان فاقد معلومات کافی در مورد کار شیوه های مدرن و استفاده از تکنالوژی پیشرفته در عرصه های باغداری، مالداری و سیستم های آبیاری بودند. اندازه تولیدات و حاصلات زراعتی کمتر از توقع دهاقین  و باغداران بود و کیفیت محصولات یک چالش برای آنان محسوب میشد. به عنوان یک فرد که در بخش زراعت تحصیل نموده ام و در شمال افغانستان زندگی میکنم، زمانی را در گذشته به خاطر می آورم که دهاقین به هیچ وجه ترغیب و تشویق نگردیده ، تا به شیوه های مدرن باغداری روی بیاورند و باوجود آنکه برای امرار معیشت شان تلاش های خستگی ناپذیر مینمودند، اما درآمد شان خیلی ناچیز میبود.

در آغاز مرحله تطبیق پروژه برای دهاقین دشوار بود، تا بالای برنامه ملی باغداری و مالداری اعتماد نمایند، مگر با گذشت زمان به گونه تدریجی به اثبات رسید که شیوه های مُدرن که دهاقین و باغداران با آن آشنا گردیدند، از مؤثریت و مؤلدیت بُلند اقتصادی برخوردار  میباشد. محور فعالیت های این برنامه متمرکز به تعدیل و جاگزین ساختن شیوه های عنعنوی باغداری و مالداری به شیوه های مُدرن و مطابق به معیار های پذیرفته شده امروزی میباشد. طرح ایجاد باغ های جدید با غرس نهال های میوه جات متنوع به گونه عملی گردیده است که بازاریابی برای آن سهل بوده و در عین زمان سازگار با شرایط آب و هوا و موقیعت جغرافیایی هر ولایت باشد.

بهبود مدیریت مالی واستفاده از تکنالوژی باعث تأمین شفافیت واعتماد سازی در افغانستان گردیده است

Mohammad Zaher Ebadi's picture
Also available in: English | پښتو
Many government civil servants are now using technology to improve transparency and credibility of government offices in Kandahar Province.
اکنون بسیاری از کارکنان مُلکی دولت با استفاده از تکنالوژی قادر به تأمین شفافیت در ارایه خدمات و اعاده اعتماد بالای دفاتر دولتی در ولایت کندهار گردیده اند. تصویر: تایمنی فلم/ بانک جهانی

استفاده از تکنالوژی در شماری زیادی از دفاتر و ادارات دولتی افغانستان هنوز هم به مثابه یک معیار و نورم رایج نگردیده است. با اینحال، مستوفیت ولایت کندهار، که بیشتر به عنوان یک ولایت نا امن محسوب میشود، با این وسایل تجهیز گردیده و در حال حاضر در نتیجهء تسهیلات بوجود آمده  شفافیت و اعتماد بالای خدمات و فعالیت های دفاتر دولتی افزایش یافته است.

مالیات به مثابه بنیاد اقتصاد هر کشور محسوب میشود. روی این ملحوظ تأمین شفافیت در ساختار های مالیاتی نقش کلیدی را در راستای تأمین اعتماد مالیه دهندگان و تمویل کننده گان بین المللی بالای پروسه های انکشافی ایفا میکند. با توجه به اهمیت این موضوع، تصمیم گرفتیم، تا طرح سیستم مدیریت معلومات مالی افغانستان و سیستم اداره واحد مالیات دولتی را در تحت قیادت و رهبری وزارت مالیه به کمک پروژه اصلاحات مدیریت مالی که از سوی صندوق بازسازی افغانستان تمویل میشود، تطبیق نمائیم. قابل یاد آوریست که ایجاد سیستم اداره واحد مالیات دولتی نیز به حمایت پروگرام مشوقه های صندوق بازسازی افغانستان حمایت گردیده است.

از سال ۲۰۰۷ بدینطرف، زمانی که ما قادر به استفاده از سیستم مدیریت معلومات مالی افغانستان گردیدیم، توانستیم، تا تمام فعالیت های مربوط به مدیریت و تطبیق بودجه، جمع آوری مالیات و پرداخت معاشات را مطابق زمان بندی دقیق آن اجرا نمایم. سیستم مجهز کمپیوتری در سیستم مدیریت معلومات مالی افغانستان زمینه دسترسی کاربران متعدد را به گونه گسترده به معلومات مالی و ثبت در هر محل و هر زمان میسر میسازد. این درحالیست که دسترسی به این اطلاعات در سیستم های ثبت معلومات در اوراق ژورنال ها به گونه سنتی ممکن نبود.

علی الرغم چالشهای موجود، ایا تحکیم اینده مرفع در افغانستان ممکن است؟

Christina Wieser's picture
Also available in: English | پښتو
 Rumi Consultancy/ World Bank
براساس اخرین گزارش، فقط بیشتراز نصف اطفال واجد شرایط به مکتب ابتدایه میروند که البته اکثر انها را بچه ها تشکیل میدهد. عکس: شرکت مشورتی رومی/بانک جهانی


با توجه به سرازیر شدن میزان بی سابقه کمک های مالی بین المللی، میزان سطح سواد، شمولیت در مکاتب و دسترسی به خدمات اساسی در افغانستان در جریان سالهای ۲۰۰۷ - ۲۰۰۸ و سپس ۲۰۱۱ - ۲۰۱۲  به طور همه جانبه و گسترده متحول گردیده است. اما وجود پیشرفتها، یافته های آخرین گزارش بانک جهانی، "وضعیت فقر در افغانستان، پیشرفت در معرض تهدید"، حاکی از آنست که کاهش کمک ها و افزایش میزان نا امنی ها در سالهای ۲۰۱۱ - ۲۰۱۲ و ۲۰۱۳ – ۲۰۱۴ میلادی، سیر رشد و پیشرفت در افغانستان را به شدت بطی ساخته، طوریکه در بخش های معارف و همچنان میزان مرگ و میر مادران وضعیت خیلی ها ناگوار گزارش داده شده است.

در این جا سعی مینمایم، تا چگونگی پیشرفت ها در افغانستان را پیرامون چندین شاخص های عمده انکشافی در جریان چند سال اخیر مورد مطالعه قرار دهم.
 

Pages